Gratis Dienstverlening

Nieuwsbrief

Wilt u op de hoogte blijven?Nieuwsbrief

Linked-In

Meediscussiëren op LinkedIn? LinkedIn

Projecten Databank

Welke Bouwregie projecten zijn er in Nederland? Projecten Databank

Van anonieme forten naar parels in het landschap

Zes maar liefst. In geen enkele gemeente liggen meer forten van de Stelling van Amsterdam dan in de gemeente De Ronde Venen. Een unieke kwaliteit waarvan de gemeente de potentie beter wil benutten. Met een uitnodigend en inspirerend ruimtelijk kader schets de gemeente de ontwikkelkansen en wil zij ondernemers en eigenaren stimuleren de forten meer beleefbaar en toegankelijk te maken. APPM’ers Anne-Marie Goudzwaard en Michiel Venne stonden aan de basis van het ruimtelijk kader dat samen met eigenaren, gebruikers en de omgeving tot stand kwam.

Verleden, heden en toekomst
Forten spreken tot de verbeelding. Een plek waar verleden, heden en de toekomst samenkomen. En dit vaak op de mooiste plekken in het landschap. Anne-Marie: “Logisch, want oorspronkelijk was het juist de bedoelding dat de forten zo min mogelijk zichtbaar waren voor de vijand.” De Stelling van Amsterdam telt in totaal 42 forten, veelal verscholen in het landschap. Het verhaal van de Stelling als geheel en de specifieke locatie van de forten en de gebouwen die er staan zijn stuk voor stuk aangrijpingspunt voor toekomstige functies. Of het nu om kunst, horeca, recreatie of andere functies gaat, zodra dat het op een fort gebeurt, wordt het uniek. Verschillende forten van de Stelling van Amsterdam hebben in de loop der jaren dan ook een bijzondere nieuwe functie gekregen.

Overkoepelend kader
Ook bij de gemeente De Ronde Venen stonden regelmatig partijen op de stoep die ‘iets’ met de forten wilden. En omdat de gemeente een goed integraal beoordelingskader voor die verzoeken miste, wilde zij een bestemmingsplan voor de forten opstellen. APPM adviseerde de gemeente echter om juist géén overkoepelend bestemmingsplan op te stellen. Michiel: “Wij snapten de wens van de gemeente voor een overkoepelend kader heel goed. Maar herontwikkeling van forten is een proces dat zich niet aan de voorkant in een bestemmingsplan laat vangen.” Vanuit haar ervaring bij herontwikkeling van cultuurhistorisch erfgoed, zowel aan de kant van de ondernemer, eigenaar en overheid, kon APPM goed adviseren. Michiel: “De kunst bij het bepalen van de regels is voldoende ruimte te laten voor ondernemerschap. Uiteindelijk zijn het immers de ondernemers die de portemonnee moeten trekken. Bestemmingsplannen hebben de neiging hiervoor minder flexibel en uitnodigend te zijn.”

Uitnodigend ontwikkelperspectief
Om die reden stelde APPM een inspirerend ontwikkelkader op voor vijf van de zes forten. Het ontwikkelkader voor het zesde fort, fort bij Abcoude, krijgt nog voor de zomer zijn definitieve vorm. Anne-Marie: “Door te focussen op de potentie van de forten, zijn we in ons doel geslaagd een uitnodigend document te maken dat potentiële initiatiefnemers inspireert.” In het ontwikkelkader zijn de mogelijke ontwikkelingen per fort aan de hand van concrete voorbeelden verbeeld. Verder is voor elk fort een ‘paspoort’ opgenomen met ‘facts and figures’ en de daadwerkelijke kaders waarmee rekening moet worden gehouden bij de verdere ontwikkeling zijn samengevat op één pagina. Michiel: “Het ontwikkelkader biedt hiermee een impuls voor ontwikkeling, maar ook houvast voor de toekomst. Voor zowel de gemeente, eigenaren, gebruikers als de omgeving.”

Volgens wethouder David Moolenburgh was het denken in een ruimtelijk perspectief in plaats van in een bestemmingsplan in zekere zin een wijziging in denken. Maar tegelijkertijd past het goed in de integrale benadering en de ‘uitnodigingsplanologie’ van de gemeente. Moolenburgh: “Het ontwikkelkader laat mooi de verscheidenheid aan forten in De Ronde Venen zien en dat bijvoorbeeld Fort bij Uithoorn zich goed leent voor grootschalige activiteiten. Een fort is meer dan een blok beton, het is een historisch gebouw dat een sterke relatie heeft met zijn landschappelijke context.”

Hoe verder?
Het ontwikkelkader is unaniem vastgesteld door de gemeenteraad. Het is nu aan initiatiefnemers de handschoen op te pakken en binnen dit kader met concrete plannen te komen. Voor fort Uithoorn en fort bij Nigtevecht worden op dit moment al de vervolgstappen gezet naar een definitieve herbestemming die goed aansluit bij het Ontwikkelkader Michiel: “In alle gevallen gaat het om maatwerk en een passende oplossing. Passend bij de aard en schaal van het fort, bij de omgeving en bij de wensen van de eigenaar en de gemeente.” Wethouder Moolenburgh is tevreden over de basis die hiervoor samen met APPM in het ontwikkelkader is gelegd: “Je hebt in dit land veel dromers, maar je moet die ideeën ook weer omzetten in realistisch denken over het exploiteren van een fort. APPM heeft hier goed aan bijgedragen.”

Masterclass Herbestemmen Erfgoed: zelf aan de slag met transformatievraagstukken
In 2018 organiseert het BouwRegieNetwerk in samenwerking met APPM, ESCoNetwerk, het Transformatorhuis en PPS Netwerk Nederland een masterclass rondom het thema ‘herbestemming van erfgoed’ opdat partijen (o.a. gemeenten, provincies, eigenaren, etc.) actief kennis en ervaringen vanuit de theorie en praktijk met elkaar kunnen delen. Op deze wijze kunnen versnellingen worden gerealiseerd in de transformatie en herbestemming van erfgoed. Deelnemers maken binnen dit traject kennis met de belangrijkste uitdagingen en vraagstukken met ruimte voor het inbrengen van eigen cases en samen met andere deelnemers, ondersteund door experts, de diepte in te duiken.

In totaal worden er drie sessies georganiseerd bestaand uit een theoretische kennis-sessie en drie excursies. Samen beslaan deze een groot gedeelte van het spectrum van de herontwikkeling van erfgoed. Het doel is om u kennis te laten maken met de opgaven, vraagstukken, valkuilen en ‘best practices’ van het erfgoeddomein. Aan het einde van dit interactief kennistraject bent u in staat richting te geven aan een strategie omtrent erfgoed- vraagstukken.

Programma en aanmelden:
Via deze link of http://bit.ly/2ElkUn8 kunt u meer lezen over het programma en hoe u zich kunt aanmelden.

  • Hebt u vragen en/of wenst u aanvullende informatie te ontvangen? Neem dan gerust contact met ons op via secretariaat@bouwregienetwerk.nl of telefonisch 030 - 30 39 762.
  • Meer informatie over de forten in De Ronde Venen? http://www.derondevenen.nl/forten

BouwRegieNetwerk 30 januari 2018

Nieuwsbrief

Schrijf u nu in en u blijft automatisch op de hoogte van de laatste ontwikkeling op het gebied van ESCo’s en energietransities.

U bent ingeschreven voor de PPS Netwerk Nederland Nieuwsbrief!